FB TW PIN NWS
BioRank 4541

Niyazi Berkes

Doğum tarihi : 21.Ekim.1908 Ölüm tarihi : 18.Aralık.1988
Niyazi Berkes kaç yaşında öldü : 80
Kilo & Boy :
Burcu : Terazi
Meslek : Sosyolog, Yazar
Niyazi Berkes doğum yeri : Lefkoşa, Kıbrıs
Ölüm yeri : Hythe, Londra, İngiltere

Niyazi Berkes Biyografisi

Niyazi Berkes, 21 Ekim 1908 tarihinde Lefkoşa, Kıbrıs’da doğmuştur. Kıbrıslı Hüseyin Hüsnü Bey ve Dervişe Hanım’ın ikiz oğlundan biridir. İlk ve orta tahsilini doğduğu yerde tamamladıktan sonra İstanbul’a gitti. 1928 yılında İstanbul Erkek Lisesi'nden mezun oldu. Ardından devam ettiği İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü'nden 1931 yılında mezun oldu.

Niyazi Berkes, üniversiteden mezun olduktan sonra bir süre Ankara Maarif Cemiyeti Ortaokulu ile Halkevi Kütüphanesi müdürlüklerinde bulundu ve 1935 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakütesi'nde sosyoloji asistanı oldu.

Niyazi Berkes, aynı yıl 1935 yılında Behice Boran'la birlikte Amerika’ya giderek Chicago Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi Sosyoloji Bölümü’nde lisansüstü araştırmalarında bulundu. 1939 yılında Türkiye'ye döndüğünde Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesinde sosyoloji doçenti olarak görevlendirildi.

Bir yandan akademik neşirlerini sürdüren Niyazi Berkes bir yandan da Behice Boran ve Muzaffer Şerif Başoğlu gibi sol eğilimli yazarlarla ideolojik muhtevalı dergilerin yayımlanmasına katkıda bulundu. 1945 yılında vekâlet emrine alındı. Ardından Danıştay kararıyla görevine iade edildiyse de dersleri dekanlıkça tatil edildi. Hakkında görevini kötüye kullandığı gerekçesiyle açılan davayı kazanmasına rağmen kadro dışı bırakıldı ve görevinden ayrılmak zorunda kaldı.

O dönemde "solculukla" ve "komünistlikle" suçlandı. 1948 yılında Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi'nin (DTCF) tasfiyesi sırasında Milli Eğitim Bakanlığı tarafından Pertev Naili Boratav ve Behice Boran'la birlikte Niyazi Berkes de görevinden uzaklaştırıldı.

Komünistlik suçlamasıyla yargılanan üniversite öğretim üyelerinin davası 10 Şubat 1950 tarihinde sona erdi; Behice Boran ve Niyazi Berkes 3'er ay hapis cezası aldı. Pertev Naili Boratav beraat etti.

1952 yılında Kanada McGill Üniversitesi'nde öğretim üyeliğine başladı ve bu üniversitede profesör oldu. 31 Ağustos 1975’te de milletlerarası “emeritus profesör” unvanını aldı. Aynı üniversitede Türkiye'nin tarihsel ve toplumsal evrimiyle ilgili sayısız çalışmalar yapan Niyazi Berkes, 1975 yılında emekli oldu ve İngiltere’ye yerleşti.

Niyazi Berkes, özellikle Türkiye’nin Osmanlı İmparatorluğu döneminden günümüze dek geçirdiği değişimler üzerine araştırmalar ve bunlara ek olarak da kuramsal toplumbilim çalışmaları yaptı. 1942’de yazdığı Bazı Ankara Köyleri Üzerine Araştırma adlı alan çalışması toplumbilim alanında Türkiye’de yayımlanan ilk monografilerden biridir.

Niyazi Berkes’e göre Türkiye için Batılılaşma, birbiriyle karşılıklı etkileşim halinde bulunan üç temel unsurun, yani laikleşme, çağdaşlaşma ve milliyetçiliğin ulaştığı nihaî bir terkiptir.

Berkes, Türkiye’de Çağdaşlaşma’da politik toplumun din-devlet ilişkisini laikleşme ile kesin ve kalıcı bir çözüme ulaştırmasının köklerini Osmanlı sosyal tarihinde aradı. Osmanlı toplumunu feodal bir toplum olarak görenlerin hata ettiğini her fırsatta vurgulayarak bu toplum yapısının “Doğu despotizmi” kavramıyla açıklanabileceğini savundu. Berkes’e göre kulluk sistemine dayalı despotik rejimlerde devlet ve toplum arasındaki bünye kopukluğu sebebiyle kaçınılmaz bir durgunluk doğar; bu durgunluk evrimleşmenin, ileriye doğru yol almanın tarihî bir engeli haline gelir. Bu yüzden Berkes toplum ve kültür yapısına yeni bir hareketlilik kazandırmayı amaçlayan son dönem Batılılaşma gayretlerini anlamlı işaretler olarak değerlendirdi; özellikle II. Mahmut ve sonrasında Osmanlı hukukî muhitinin laikleşme yönündeki düzenlemeleriyle laikliği savunan Osmanlı-Türk düşünürlerinden İbrahim Şinasi, Namık Kemal ve Ali Suavi’nin görüşlerine yer verdi.

Ayrıca Türk milliyetçiliğini ateşleyen akımları düşüncede ve aksiyonda inceledi. Nihayet Türkiye’nin Batı medeniyeti içinde yerini almasını ise bir ölümkalım savaşı olarak değerlendirdi. Berkes’e göre laik olmayan bir toplumun ekonomik gelişme seviyesi ne olursa olsun Batılılaşma’sı söz konusu değildir, böyle bir toplum çözülmeye mahkûmdur.

Ayrıca Ziya Gökalp'in denemelerinden yaptığı çevirileri bir kitapta Turkish Nationalism and Civilization toplayıp İngiltere’de 1959 yılında yayınlamıştır

Niyazi Berkes, Niyazi Berkes ile evli idi.

Niyazi Berkes, 18 Aralık 1988 tarihinde İngiltere, Londra’da küçük bir sahil kasabası olan Hythe’de 80 yaşında ölmüştür.

Kitapları :
1942 - Bazı Ankara Köyleri Üzerine Bir Araştırma
1942 - Propaganda Nedir?
1959 - Turkish Nationalism and Civilization
1964 - Siyasi Partiler
1964 - Türkiye' de Çağdaşlaşma (The Development of Secularism in Turkey)
1965 - Batıcılık, Ulusçuluk ve Toplumsal Devrimler
1969 - Arap Dünyasında İslamiyet, Milliyetçilik ve Sosyalizm
1969 - 1970 - Türkiye İktisat Tarihi Cilt 1, Cilt 2
1975 - Türk Düşününde Batı Sorunu
1982 - Atatürk ve Devrimler
1984 - Teokrasi ve Laiklik
1985 - Felsefe ve Toplumbilim Yazıları

Anı:
Unutulan Yıllar

Gezi :
1976 - Asya Mektupları


Kaynak:Biyografi.info

Niyazi Berkes için yapılan aramalar

Niyazi Berkes, Niyazi Berkes biyografi, Niyazi Berkes hayatı, Niyazi Berkes özgeçmişi, Niyazi Berkes hakkında, Niyazi Berkes doğum yeri, Niyazi Berkes fotoğraf, Niyazi Berkes video, Niyazi Berkes resim, Niyazi Berkes kimdir?, Niyazi Berkes kaç yaşında?, Niyazi Berkes nereli, Niyazi Berkes memleketi